ലോക ഭക്ഷ്യദിനം 2026: ഇന്ന് നവീകരിക്കാം, നാളെ പോഷിപ്പിക്കാം
ഭക്ഷണം മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പിന്റെ അടിസ്ഥാനമാണ്. എന്നാൽ ഭക്ഷണം ലഭിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന ചോദ്യം മാത്രം പോരാ; ലഭിക്കുന്ന ഭക്ഷണം സുരക്ഷിതമാണോ, പോഷകസമൃദ്ധമാണോ, താങ്ങാനാകുന്ന വിലയിലാണോ, പരിസ്ഥിതിയെ നശിപ്പിക്കാതെയാണോ ഉൽപാദിപ്പിക്കുന്നത് എന്ന ചോദ്യങ്ങളും ഇന്ന് സമൂഹം ചോദിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.
2026-ലെ ലോക ഭക്ഷ്യദിനം ഈ ചിന്തയ്ക്ക് പുതിയ ദിശ നൽകുന്നു. “Innovate today. Nourish tomorrow.” — “ഇന്ന് നവീകരിക്കാം, നാളെ പോഷിപ്പിക്കാം” എന്ന സന്ദേശം ഭക്ഷ്യവ്യവസ്ഥയെ കൂടുതൽ സുരക്ഷിതവും സുസ്ഥിരവും മനുഷ്യകേന്ദ്രിതവുമാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.
ലോകത്ത് കോടിക്കണക്കിന് മനുഷ്യർ ഇന്നും പട്ടിണിയിലും പോഷകാഹാരക്കുറവിലും കഴിയുമ്പോൾ, മറുവശത്ത് ഭക്ഷണം പാഴാകുന്നതും അമിതമായി സംസ്കരിച്ച ഭക്ഷണത്തിന്റെ ഉപയോഗം വർധിക്കുന്നതും മറ്റൊരു പ്രതിസന്ധിയാണ്. അതിനൊപ്പം ഭക്ഷണത്തിലെ കീടനാശിനി അവശിഷ്ടങ്ങളും രാസമലിനീകരണവും പൊതുജനാരോഗ്യത്തിന് ഉയർത്തുന്ന വെല്ലുവിളിയും ഗൗരവമായി കാണേണ്ടതാണ്.
ഭക്ഷണം മാത്രം പോരാ; സുരക്ഷിത ഭക്ഷണം വേണം
“വിശപ്പില്ലാത്ത ലോകം” എന്ന ലക്ഷ്യം മനുഷ്യരാശിയുടെ പ്രധാന സ്വപ്നങ്ങളിലൊന്നാണ്. എന്നാൽ വിശപ്പ് മാറിയതുകൊണ്ട് മാത്രം ആരോഗ്യമുള്ള സമൂഹം ഉണ്ടാകില്ല. ശരീരത്തിന് ആവശ്യമായ പ്രോട്ടീൻ, വിറ്റാമിനുകൾ, ധാതുക്കൾ, നാരുകൾ എന്നിവ അടങ്ങിയ പോഷകസമൃദ്ധമായ ഭക്ഷണം ലഭിക്കണം.
അതോടൊപ്പം ഭക്ഷണത്തിൽ അനാവശ്യമായ രാസവസ്തുക്കളുടെ സാന്നിധ്യം പരമാവധി കുറയ്ക്കുകയും വേണം.
കൃഷിയിൽ കീടങ്ങളെയും രോഗങ്ങളെയും നിയന്ത്രിക്കാൻ കീടനാശിനികൾക്ക് ഒരു പ്രായോഗിക പങ്കുണ്ടെങ്കിലും, അവയുടെ അനിയന്ത്രിതമോ തെറ്റായമോ ആയ ഉപയോഗം മനുഷ്യാരോഗ്യത്തിനും മണ്ണിനും ജലത്തിനും ജൈവവൈവിധ്യത്തിനും ദോഷകരമാകാം. അതിനാൽ “കൂടുതൽ ഉൽപാദനം” എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടൊപ്പം “സുരക്ഷിതമായ ഉൽപാദനം”എന്ന ലക്ഷ്യവും കൃഷിനയത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ വരണം.
കീടനാശിനി രഹിത ഭക്ഷണത്തിലേക്ക്
പൂർണ്ണമായും കീടനാശിനി രഹിതമായ ഭക്ഷ്യവ്യവസ്ഥ എല്ലാ വിളകൾക്കും എല്ലാ സാഹചര്യങ്ങളിലും ഉടൻ സാധ്യമാകണമെന്നില്ല. എന്നാൽ അനാവശ്യവും അമിതവുമായ കീടനാശിനി ഉപയോഗം കുറയ്ക്കുകയും, സുരക്ഷിതമായ കൃഷിരീതികൾ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നത് തീർച്ചയായും സാധ്യമാണ്.
സംയോജിത കീടനിയന്ത്രണം (Integrated Pest Management), ജൈവകൃഷി, പ്രകൃതിസൗഹൃദ കൃഷിരീതികൾ, ജൈവവളങ്ങളുടെ ഉപയോഗം, വിളപരിവർത്തനം, പ്രകൃതിദത്ത കീടനിയന്ത്രണ മാർഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ കൂടുതൽ വ്യാപകമാക്കണം.
കർഷകർക്ക് “കീടനാശിനി ഉപയോഗിക്കരുത്” എന്ന് പറയുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാനാവില്ല. പകരം ശാസ്ത്രീയ പരിശീലനം, സുരക്ഷിതമായ ബദൽ മാർഗങ്ങൾ, സാങ്കേതിക സഹായം, വിപണി പിന്തുണ, ന്യായമായ വില എന്നിവ ഉറപ്പാക്കണം.
കർഷകനും ഉപഭോക്താവും തമ്മിലുള്ള വിശ്വാസബന്ധം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനായി സുരക്ഷിത കൃഷി ഉൽപന്നങ്ങൾക്ക് വ്യക്തമായ ഗുണനിലവാര മാനദണ്ഡങ്ങളും സർട്ടിഫിക്കേഷനും പരിശോധനാ സംവിധാനങ്ങളും ആവശ്യമാണ്.
നമ്മുടെ അടുക്കളയിൽ നിന്നുതന്നെ മാറ്റം തുടങ്ങാം
ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ സർക്കാർ മാത്രം കൈകാര്യം ചെയ്യേണ്ട വിഷയമല്ല. ഓരോ കുടുംബത്തിനും അതിൽ പങ്കുണ്ട്.
സാധ്യമാകുന്നിടത്ത് പ്രാദേശികമായി ഉൽപാദിപ്പിക്കുന്ന, കാലാനുസൃതമായ, കുറവ് സംസ്കരിച്ച ഭക്ഷണം തിരഞ്ഞെടുക്കാം. പച്ചക്കറികളും പഴങ്ങളും നന്നായി കഴുകി ഉപയോഗിക്കാം. വീട്ടിൽ ചെറിയ അടുക്കളത്തോട്ടങ്ങൾ ആരംഭിക്കാം. സുരക്ഷിത കൃഷിരീതിയിൽ ഉൽപാദിപ്പിക്കുന്ന കർഷകരെയും കർഷക കൂട്ടായ്മകളെയും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാം.
കുട്ടികൾക്ക് ചെറുപ്പം മുതലേ ഭക്ഷണത്തിന്റെ ഉറവിടവും കൃഷിയുടെ പ്രാധാന്യവും പഠിപ്പിക്കണം.
“പാക്കറ്റിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണത്തിലേക്ക്” എന്നതിലുപരി “മണ്ണിൽ നിന്ന് മേശയിലേക്ക്” എന്ന യാത്ര കുട്ടികൾ മനസ്സിലാക്കണം.
മണ്ണിന്റെ ആരോഗ്യം തന്നെയാണ് ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയുടെ അടിത്തറ
ആരോഗ്യമുള്ള മണ്ണില്ലാതെ ആരോഗ്യകരമായ ഭക്ഷണം ദീർഘകാലം ഉൽപാദിപ്പിക്കാനാവില്ല.
അമിതമായ രാസവളപ്രയോഗം, കീടനാശിനികളുടെ ദുരുപയോഗം, മണ്ണൊലിപ്പ്, ജലമലിനീകരണം എന്നിവ കൃഷിയുടെ ഭാവിയെ ബാധിക്കുന്നു. മണ്ണിലെ ജൈവവൈവിധ്യം സംരക്ഷിക്കുകയും ജൈവവസ്തുക്കളുടെ അളവ് വർധിപ്പിക്കുകയും ജലസംരക്ഷണവും മണ്ണുസംരക്ഷണവും ഒരുമിച്ച് നടപ്പാക്കുകയും വേണം.
മണ്ണിനെ വിഷമയമാക്കിയാൽ ഒടുവിൽ വിഷം നമ്മുടെ ഭക്ഷണശൃംഖലയിലേക്കും എത്തും.
അതുകൊണ്ട് കർഷകന്റെ വയൽ സംരക്ഷിക്കുന്നത് ഉപഭോക്താവിന്റെ ആരോഗ്യം സംരക്ഷിക്കുന്നതിനു തുല്യമാണ്.
കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവും ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയും
കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം ഇന്ന് ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയുടെ ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളികളിലൊന്നാണ്. പ്രളയം, വരൾച്ച, ഉഷ്ണതരംഗങ്ങൾ, അതിശക്തമായ മഴ, പുതിയ കീടരോഗങ്ങൾ എന്നിവ കാർഷിക ഉൽപാദനത്തെ ബാധിക്കുന്നു.
കേരളം പോലുള്ള സംസ്ഥാനത്ത് ഈ വെല്ലുവിളികൾ കൂടുതൽ ഗൗരവത്തോടെ കാണേണ്ടതുണ്ട്. പ്രളയവും ഉരുൾപൊട്ടലും വരൾച്ചയും കൃഷിയെയും കർഷകരുടെ ജീവിതത്തെയും ബാധിക്കുന്നു.
അതിനാൽ കാലാവസ്ഥയെ അതിജീവിക്കാൻ കഴിയുന്ന വിളകൾ, ജലസംരക്ഷണം, മഴവെള്ള സംഭരണം, തദ്ദേശീയ വിത്തുകളുടെ സംരക്ഷണം, വിള വൈവിധ്യവൽക്കരണം എന്നിവ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കണം.
സാങ്കേതികവിദ്യ കർഷകന്റെ കൈകളിലെത്തണം
2026-ലെ ലോക ഭക്ഷ്യദിനത്തിന്റെ നവീകരണ സന്ദേശം ഇവിടെ ഏറെ പ്രസക്തമാണ്.
കൃത്രിമബുദ്ധി, ഉപഗ്രഹസാങ്കേതികവിദ്യ, ഡ്രോൺ, മണ്ണുപരിശോധന, ഡിജിറ്റൽ കാലാവസ്ഥാ മുന്നറിയിപ്പ്, കൃത്യകൃഷി തുടങ്ങിയവ കർഷകന്റെ തീരുമാനങ്ങളെ കൂടുതൽ ശാസ്ത്രീയമാക്കാൻ സഹായിക്കും.
ഏത് സമയത്ത് വിത്തിടണം? എത്ര വെള്ളം വേണം? രോഗബാധ എപ്പോൾ ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്? കീടനിയന്ത്രണത്തിന് ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ മാർഗം ഏതാണ്? വിപണിയിൽ ഏത് വിളയ്ക്കാണ് മികച്ച വില?
ഇത്തരം ചോദ്യങ്ങൾക്ക് സാങ്കേതികവിദ്യയിലൂടെ സമയബന്ധിതമായ ഉത്തരങ്ങൾ ലഭിക്കുന്ന ഒരു “സ്മാർട്ട് കർഷക സംവിധാനം” വികസിപ്പിക്കണം.
സ്ത്രീകളും യുവാക്കളും ഭക്ഷ്യവ്യവസ്ഥയുടെ ശക്തി
ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയിൽ സ്ത്രീകളുടെ പങ്ക് പലപ്പോഴും വേണ്ടത്ര അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നില്ല. കുടുംബത്തിന്റെ പോഷകാഹാര തീരുമാനങ്ങളിൽ നിന്ന് കൃഷി, ഭക്ഷ്യസംസ്കരണം, വിപണനം വരെ സ്ത്രീകൾ നിർണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു.
സ്ത്രീകൾക്ക് ഭൂമി, വായ്പ, പരിശീലനം, സാങ്കേതികവിദ്യ, വിപണി എന്നിവയിൽ കൂടുതൽ അവസരങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കണം.
അതുപോലെ കൃഷി യുവാക്കൾക്ക് ആകർഷകമായ തൊഴിൽമേഖലയാക്കണം. Agri-tech, food processing, organic farming, farm tourism, food entrepreneurship തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ പുതിയ തൊഴിൽസാധ്യതകൾ സൃഷ്ടിക്കാം.
ഭക്ഷണം പാഴാക്കുന്നത് അവസാനിപ്പിക്കണം
ഒരു വശത്ത് കോടിക്കണക്കിന് ആളുകൾ ഭക്ഷണത്തിനായി കാത്തിരിക്കുമ്പോൾ മറുവശത്ത് വീടുകളിലും ഹോട്ടലുകളിലും ആഘോഷങ്ങളിലും വലിയ അളവിൽ ഭക്ഷണം പാഴാകുന്നു.
ഭക്ഷണം പാഴാക്കുന്നത് സാമ്പത്തിക നഷ്ടം മാത്രമല്ല. അതിന് പിന്നിൽ കർഷകന്റെ അധ്വാനവും വെള്ളവും മണ്ണും ഊർജവും മനുഷ്യശ്രമവും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
“ആവശ്യത്തിന് എടുക്കുക, പാഴാക്കരുത്, കഴിയുമെങ്കിൽ പങ്കിടുക” എന്ന സംസ്കാരം ഓരോ കുടുംബത്തിലും വളർത്തണം.
സർക്കാരിന്റെ ഉത്തരവാദിത്വം
ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാൻ സർക്കാർ ബഹുമുഖമായ ഇടപെടൽ നടത്തണം.
- സുരക്ഷിതവും സുസ്ഥിരവുമായ കൃഷിക്ക് കൂടുതൽ പിന്തുണ നൽകുക.
- കീടനാശിനികളുടെ വിൽപ്പനയും ഉപയോഗവും കർശനമായി നിരീക്ഷിക്കുക.
- ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളിലെ കീടനാശിനി അവശിഷ്ട പരിശോധന ശക്തിപ്പെടുത്തുക.
- കർഷകർക്ക് Integrated Pest Management പരിശീലനം നൽകുക.
- ജൈവകൃഷിക്കും പ്രകൃതിസൗഹൃദ കൃഷിക്കും വിപണി പിന്തുണ നൽകുക.
- സുരക്ഷിത ഭക്ഷണത്തിന് ഗുണനിലവാര സർട്ടിഫിക്കേഷൻ ശക്തമാക്കുക.
- സ്കൂൾതലത്തിൽ പോഷകാഹാര-ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ വിദ്യാഭ്യാസം നൽകുക.
- കർഷകർക്കും ഉപഭോക്താക്കൾക്കും ഇടയിൽ നേരിട്ടുള്ള വിപണി ബന്ധം ശക്തിപ്പെടുത്തുക.
- ഭക്ഷ്യസംഭരണം, ശീതീകരണ ശൃംഖല, ഗതാഗത സൗകര്യങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുക.
- ഭക്ഷണം പാഴാകുന്നത് കുറയ്ക്കുന്നതിനുള്ള ജനകീയ പ്രചാരണങ്ങൾ സംഘടിപ്പിക്കുക.
ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ ഒരു സാമൂഹിക നീതിയാണ്
ഒരു കുഞ്ഞിന് പോഷകസമൃദ്ധമായ ഭക്ഷണം ലഭിക്കുമ്പോൾ അത് ആ കുഞ്ഞിന്റെ ആരോഗ്യത്തിൽ മാത്രമല്ല, രാജ്യത്തിന്റെ ഭാവിയിലും നിക്ഷേപമാണ്.
ഒരു കർഷകന് തന്റെ അധ്വാനത്തിന് ന്യായമായ വില ലഭിക്കുമ്പോൾ അത് കാർഷിക മേഖലയെ മാത്രമല്ല, രാജ്യത്തിന്റെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയെയും ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു.
ഒരു കുടുംബം സുരക്ഷിതമായ ഭക്ഷണം തിരഞ്ഞെടുക്കുമ്പോൾ അത് സ്വന്തം ആരോഗ്യത്തെ മാത്രമല്ല, പരിസ്ഥിതിയെയും സംരക്ഷിക്കുന്നു.
അതുകൊണ്ട് ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയെ ഒരു കൃഷിവകുപ്പ് വിഷയമായി മാത്രം കാണരുത്. അത് ആരോഗ്യം, പരിസ്ഥിതി, സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ, സാമൂഹിക നീതി, മനുഷ്യാവകാശം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ദേശീയ വിഷയമാണ്.
ഇന്ന് നമുക്ക് ഒരു പ്രതിജ്ഞ എടുക്കാം
ഈ ലോക ഭക്ഷ്യദിനത്തിൽ നമുക്ക് ഒരു പുതിയ പ്രതിജ്ഞയെടുക്കാം:
വിശക്കുന്നവരിലേക്ക് ഭക്ഷണം എത്തിക്കും.
ഭക്ഷണം പാഴാക്കില്ല.
കർഷകനെ ആദരിക്കും.
മണ്ണിനെയും ജലത്തെയും സംരക്ഷിക്കും.
കീടനാശിനികളുടെ അനാവശ്യ ഉപയോഗം കുറയ്ക്കും.
സുരക്ഷിതവും പോഷകസമൃദ്ധവുമായ ഭക്ഷണം തിരഞ്ഞെടുക്കും.
പ്രകൃതിയോട് ഇണങ്ങുന്ന കൃഷിയെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കും.
ഭാവിതലമുറയ്ക്ക് ആരോഗ്യകരമായ ഭക്ഷ്യവ്യവസ്ഥ കൈമാറും.
ലോക ഭക്ഷ്യദിനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ സന്ദേശം “എല്ലാവർക്കും ഭക്ഷണം”എന്നതിൽ അവസാനിക്കുന്നില്ല.
അത് “എല്ലാവർക്കും സുരക്ഷിതമായ ഭക്ഷണം, പോഷകസമൃദ്ധമായ ഭക്ഷണം, താങ്ങാവുന്ന വിലയിലുള്ള ഭക്ഷണം, സുസ്ഥിരമായ രീതിയിൽ ഉൽപാദിപ്പിക്കുന്ന ഭക്ഷണം” എന്ന വിശാലമായ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് വളരണം.
ഇന്ന് നാം മണ്ണിനെ സംരക്ഷിച്ചാൽ നാളെ മണ്ണ് നമ്മെ സംരക്ഷിക്കും.
ഇന്ന് ഭക്ഷണത്തെ ആദരിച്ചാൽ നാളെ ഭക്ഷണം മനുഷ്യരാശിയെ പോഷിപ്പിക്കും.
“ഇന്ന് നവീകരിക്കാം; നാളെ പോഷിപ്പിക്കാം” — ഈ ലോക ഭക്ഷ്യദിന സന്ദേശം ഒരു ദിനാചരണത്തിന്റെ മുദ്രാവാക്യം മാത്രമാകാതെ നമ്മുടെ ജീവിതത്തിന്റെ സംസ്കാരമായി മാറട്ടെ.
ഡോ. ലിസ്സി ജോസ്
മുൻ വനിത കമ്മീഷൻ അംഗം